28 haftalık gebelik, son adet tarihinizin ilk gününden itibaren 28 hafta 0 gün ile 28 hafta 6 gün arasıdır; yaklaşık 6 ay 13 gün eder ve gebeliğin 7. ayındasınız. Üçüncü ve son trimester bu hafta başlıyor. Rh negatifseniz anti-D, herkes için kan sayımı ve bebek hareketlerini izleme bu haftanın başlıca konularıdır.
Son adet tarihinden sayıldığında 28 haftalık gebelik yaklaşık 6 ay 13 gündür; gebeliğin 7. ayındasınız. Bu hafta gebeliğin 196. ile 202. günlerini kapsar ve üçüncü trimesterin ilk haftasıdır; tahmini doğuma yaklaşık 84 gün var.
NHS'e göre bebeğiniz baştan topuğa yaklaşık 37,6 cm'dir. Kalp hızı gebelik boyunca değişir: şu sıralar dakikada yaklaşık 140 atımdır ve doğumda yaklaşık 130 olacaktır. Bu, sizin dakikada 80–85 civarındaki kalp hızınızdan çok daha hızlıdır. Sağlık Bakanlığı rehberi ve UpToDate normal fetal kalp hızını dakikada 110–160 olarak verir.
ACOG'a göre 25–28. haftalarda akciğerler sürfaktan maddesini yapmaya başlar, göz kapakları açılıp kapanabilir ve yağ eklendikçe cilt daha düzgün görünür.
Üçüncü ve son trimestere hoş geldiniz. ACOG üçüncü trimesteri 28+0 ile 40+6. haftalar arası olarak tanımlar. Önümüzdeki haftalarda daha rahatsız ve yorgun hissetmeniz olağandır (NHS).
Mide yanması, hazımsızlık ve bel ağrısı sık görülür; eklem ve bağlarınız her zamankinden gevşektir. NHS'e göre ayak bileklerinde ve ayaklarda, özellikle sıcak havada, şişlik olabilir; bu çoğunlukla sıvı tutulmasına bağlıdır, yine de preeklampsi açısından kontrol ettirin. NHS bu şişliğin yüzde de görülebileceğini belirtir ve kontrol ettirmenizi ister; UpToDate ise yüzde şişmeyi preeklampsi açısından değerlendirme nedeni sayar: yüzünüz şişerse beklemeden başvurun. NHS'e göre preeklampside kendinizi iyi hissederken tansiyon çok kısa sürede tehlikeli düzeye çıkabilir.
Burun kanaması gebelikte hormonlara bağlı olarak sıktır. Oturun ya da ayakta durun (uzanmayın), öne eğilip ağzınızdan nefes alın ve burun kanatlarınızın hemen üstünü 10–15 dakika sıkın (NHS).
NHS'e göre üçüncü trimesterde günde yaklaşık 200 kalori fazladan almanız gerekebilir; bu, 2 dilim tam buğday ekmeği kadardır.
Enfeksiyonlardan korunma (NHS): elleri en az 20 saniye sabunla yıkayın, özellikle küçük çocuklarla ve bez değişiminden sonra (CMV virüsü); kedi kumunu eldivenle temizleyin ya da başkasına bırakın, bahçede eldiven kullanın (toksoplazma); su çiçeği geçirmediyseniz, su çiçekli biriyle temas ettiğinizde doktorunuza haber verin.
Yan yatarak uyuyun. NICE 28. haftadan sonra sırtüstü uyumamayı önerir; karnınızı ve bacaklarınızın arasını yastıkla destekleyin.
Bu hafta kurumların çoğunun takviminde önemli bir kontrol noktasıdır:
Aşılar. NHS RSV aşısını 28. hafta civarında önerir (doğuma kadar yapılabilir) ve aşının bebeğin ilk 6 ayında ağır bronşiyolit riskini %70 azaltabildiğini belirtir. UpToDate'in aktardığı ABD uygulamasında RSV aşısı, RSV mevsiminde 32+0 ile 36+6. haftalar arasında yapılır. Sağlık Bakanlığı rehberinin gebelik aşıları başlığında Td, Tdab ve grip (influenza) aşısı yer alır; grip aşısı Eylül–Nisan arasındaki grip sezonunda önerilir. Aşı geçmişinize göre ikinci Td dozu 28–32. haftalar arasında yapılabilir.
Şeker yükleme testi. T.C. Sağlık Bakanlığı Riskli Gebelikler Yönetim Rehberi testi 24–28. haftalar arasında ister. Henüz yapılmadıysa doktorunuzla hemen planlayın; USPSTF, ilk kontrolü 28. haftadan sonra olan gebelerin de en kısa sürede taranmasını önerir.
Düşük riskli gebeliklerde üçüncü trimesterde büyümeyi izlemek için rutin ultrason genellikle önerilmez; büyüme her kontrolde karın muayenesi ve rahim yüksekliği ölçümüyle değerlendirilir, şüphe varsa ultrason yapılır (UpToDate). NICE rahim yüksekliği küçük ölçülürse ultrason yapılmasını, büyük ölçülürse ultrasonun düşünülmesini önerir. Sağlık Bakanlığı rehberi obstetrik ultrasonu dördüncü izlemde (36–38. hafta) planlar.
Bebek kaç gram? Dünya Sağlık Örgütü'nün 10 ülkede yürüttüğü fetal büyüme çalışmasının (2017) referans tablosunda 28. hafta için ortanca (50. persentil) tahmini ağırlık yaklaşık 1.189 g; 10. persentil 1.026 g, 90. persentil 1.368 g'dır. Bu değerler bir başvuru aralığıdır, bebeğinizin kendi ölçümü değildir. Aynı çalışma, ülkeler, anne özellikleri ve bebeğin cinsiyeti arasında farklar olduğunu, bu tabloların yerel kullanım için uyarlanması gerekebileceğini belirtir. Tek bir ölçümden çok büyümenin seyri önemlidir.
| Durum | Genellikle | Şu durumda başvurun |
|---|---|---|
| Ayak ve ayak bileklerinde şişlik | Özellikle sıcak havada sıvı tutulmasına bağlı olabilir. | Ellerde ya da göz kapaklarında şişlik preeklampsinin ilk belirtisi olabilir; tansiyonunuzun ölçülmesi için ebenize ya da doktorunuza haber verin (T.C. Sağlık Bakanlığı DÖB Rehberi, 2026; NHS). Yüzde şişme ya da ellerde veya bacaklarda ani, hızla artan şişlik varsa ya da baş ağrısı, görme bozukluğu veya kaburgaların altında ağrı eşlik ediyorsa beklemeden başvurun. |
| Mide yanması ve hazımsızlık | Büyüyen bebek ve hormonların sindirim sistemine etkisiyle sıktır. | Midenin üst kısmında ya da sağ üst karında geçmeyen ağrı preeklampsi belirtisi olabilir; hemen başvurun (UpToDate). |
| Bebeğin bir süre hareket etmemesi | Bebeklerin uyku dönemleri vardır; normal kabul edilen belirli bir hareket sayısı yoktur (RCOG, NHS). | Hareketler azaldıysa, durduysa ya da düzen değiştiyse ertesi günü beklemeden, gece bile olsa başvurun (RCOG, NHS). |
Şu durumlarda beklemeden ebenizi, doktorunuzu ya da doğum servisini arayın:
Bu belirtilerin çoğu T.C. Sağlık Bakanlığı Doğum Öncesi Bakım Yönetim Rehberi'nde (2026) tehlike işareti ya da acil sevk ölçütüdür; kasılma, kramp, bel ağrısı ve kasıkta basınç UpToDate'in erken doğum belirtileri arasındadır. Baş ağrısı, görme bozukluğu, yüzde şişme, kaburgaların altında ağrı ve yüksek tansiyon preeklampsi belirtisi olabilir (NHS, UpToDate). NHS, bebek hareketleri azalır, kesilir ya da düzeni değişirse ertesi günü beklemeden, gece de olsa aramayı önerir. RCOG'a göre 28. haftadan sonra hemen başvurulmalıdır; bebeğin kalp atışı genellikle en az 20 dakika izlenir. Evdeki doppler cihazına güvenmeyin.
Sağlık Bakanlığı rehberine göre anne Rh negatif, baba Rh pozitifse indirekt Coombs testi yapılır; sonuç negatifse 28. haftadan itibaren anti-D iğnesi yapılabilir. NICE ve UpToDate de 28. haftada antikor testi ve anti-D önerir.
Kurumlar farklı düşünür. NHS her gün tekme saymanıza gerek olmadığını, bebeğinizin kendi düzenini tanımanın yeterli olduğunu söyler; RCOG de rutin hareket çizelgesini önermek için yeterli kanıt olmadığını belirtir. UpToDate hareketin hissederek ya da sayarak izlenebileceğini aktarır ve emin olamadığınızda şu yöntemi verir: bebeğin genellikle hareketli olduğu bir saatte yan yatın ve sayın; iki saatte 10 hareketten az sayarsanız doktorunuzu arayın. Hangi yöntemi seçerseniz seçin, azalma ya da değişiklikte beklemeden başvurun.
Sağlık Bakanlığı'nın üçüncü izleminde (28–32. hafta) tam kan sayımı, idrar tahlili ve idrar kültürü yapılır; Rh uygunsuzluğu varsa indirekt Coombs testine bakılır. NICE 28. haftada tam kan sayımı, kan grubu ve antikor testi önerir. Şeker yükleme testi yapılmadıysa doktorunuzla hemen planlayın; USPSTF, ilk kontrolü 28. haftadan sonra olan gebelerin de en kısa sürede taranmasını önerir.
NHS'e göre bu haftalarda dakikada yaklaşık 140 atımdır. Sağlık Bakanlığı rehberi ve UpToDate normal fetal kalp hızını dakikada 110–160 olarak verir. Evde doppler cihazıyla kalp sesi dinlemeye güvenmeyin; kalp sesini duymak bebeğin iyi olduğunu göstermez (NHS).
Dünya Sağlık Örgütü'nün fetal büyüme çalışmasının (2017) referans tablosunda 28. hafta için ortanca tahmini ağırlık yaklaşık 1.189 g'dır; 10. persentil 1.026 g, 90. persentil 1.368 g'dır. Bunlar referans değerlerdir; ultrasondaki ağırlık da bir tahmindir ve hata payı vardır, bu yüzden tek ölçümden çok büyümenin seyrine bakılır.
Son güncelleme: . Tüm kaynaklar en güncel sürümleriyle teyit edilmiştir. Bu içerik eğitim amaçlıdır ve doktor muayenesinin yerine geçmez.